Steven Johnson - Alle slechte dingen zijn goed voor je

Een sinterklaaskado! Een boek waar ik al veel over gehoord en gelezen had. Nu maar eens zelf aangeschaft en gelezen. Dat eerste is altijd makkelijker dan het tweede :-).

De ondertitel van dit boek: waarom de populaire cultuur ons slimmer maakt. Dat vond ik wel intrigerend. Je hoort veel dat mensen te hoop lopen tegen de vergaming van het leven en de verloedering van de tv. Steven Johnson kijkt daar heel anders tegenaan.

Hij beweert doodleuk dat gamen en tv-kijken de jeugd beter maakt, slimmer, goed toegerust voor de toekomst.

De toegevoegde waarde van games beschrijft hij in het leren om de juiste beslissingen te nemen: "kansen afwegen, situaties analyseren, doelstellingen voor de lange termijn overwegen en vervolgens beslissen." De gamer beschikt over vaardigheden om een spel te spelen (snelle reactie, weten welk wapen/voorwerp waarvoor dient etc.) maar moet daarna gaan doorgronden wat nu eigenlijk het spel is. Hoe werkt het spel? Waar liggen beperkingen, grenzen, wat is belangrijk, strategieën kiezen, samenwerking zoeken, (onder)handelen etc. een heel scala aan vaardigheden die niets met schieten te maken hebben is bittere noodzaak om een spel te kunnen spelen.

Zijn betoog houdt wel stand.

De toenemende mate van informatiedichtheid heeft ook betrekking op de televisie. Aangezien ik al heel wat jaren meeloop kan ik zijn redenering ook volgen en beamen. De plot van Columbo was ontzettend voorspelbaar. De dader was vaak al bekend, de weg naar zijn onontkoombare bekentenis verliep in een gezapig tempo, inclusief rammelbak en lazy dog. Johnson noemt als voorbeeld van zo'n oude detective Kojak, de kale lollyetende misdaadoplosser. Één zaak per aflevering, opgelost en wel.

Kom daar nu eens om. Zelf kijk ik graag naar CSI in alle varianten die er zijn. Daar lopen altijd meerdere zaken door elkaar. Bovendien worden de personages ook nog beschreven in de loop van de serie, je krijgt een beeld van hen, wie ze zijn, hoe ze leven, vooral hun eigenaardigheden. Dat schijnt te zijn begonnen met Hill Street blues, een serie die ik ook fascinerend vond. Inmiddels zijn er nog veel ingewikkelder verhaallijnen te zien in b.v. de Sopranos (een serie die ik niet heb gezien) en 24, dat ik dan weer wel volg.

Terugdenkend heeft de man volkomen gelijk en als je zo'n oude serie nog eens terugziet, zoals Columbo enkele jaren geleden, dan valt je inderdaad op hoe gezapig dat verloopt. Daar wordt geen enkel beroep gedaan op je hersens.
De verschillende verhaallijnen van nu dwingen ons als kijker om op te letten en na te denken. Soms beslaat een zaak meerdere afleveringen en regelematig wordt er teruggegrepen op gebeurtenissen uit een oude aflevering. Dat gebeurt ook bij comedies (Johnson noemt o.a. Seinfeld).

Realityshows interesseren heel veel mensen vanwege de sociale component. Persoonlijk ben ik er niet van gecharmeerd, maar hele volksstammen evalueren het gedrag van de mensen die in dergelijke series spelen, zowel voor de beeldbuis als op fora op internet. Ze scherpen hun geest en hun gedrag op basis van de informatie die ze via dat soort shows binnenkrijgen. Het gaat dan niet alleen om de Gouden Kooi, maar ook b.v. Expeditie Robinson.

Dit boek is een aanrader voor mensen die wel eens twijfelen of hun kind niet beter buiten kan spelen dan steeds weer achter die computer te kruipen. En let wel, boeken lezen, buiten spelen, sporten, uitgaan: Johnson zegt dat het allemaal belangrijk is. Maar gamen is een manier om te leren, tv-kijken is een manier om te leren.

Wat me het meest bijblijft is zijn redenering dat kinderen volgens hun ouders en vele criticasters lui zijn en geen moeite willen doen. Maar waarom liggen ze dan niet de hele dag in bed?

Zelf wel eens een game gespeeld? En doorgezet tot het eind? Ik wel en ik moet eerlijk zeggen dat de meeste games mij veel te veel moeite kosten.. Ik haak af, mijn zoon niet... Die speelt ze allemaal tot het bittere eind. En soms spelen we samen en profiteer ik van zijn behendigheid en kunde :-).

Geen boek om even achter elkaar uit te lezen. Het is pittig, maar zeer de moeite waard.

Tilburgse kermis - een halve eeuw vermaak in beeld 1950-2000

Voor mijn verjaardag had ik een leuk bedrag aan boeken- en cadobonnen gekregen. Op naar de boekwinkel dus! Daar heb ik wat achterstallig onderhoud gepleegd op de boeken over Tilburg die ik nog niet had aangeschaft. Als geboren en getogen Tilburger was ik het aan mijn stand verplicht om het boek over 50 jaar Tilburgse kermis te kopen. Zelf ben ik een trouwe bezoeker van het evenement, hoewel ik me uit mijn jonge jaren de bezoeken niet meer kan herinneren. Ik ga niet vaak, maar tenminste één avond per aflevering. Bij het opbouwen ben ik al een paar jaar niet meer geweest.

Dit boek geeft in beeld en weinig woord een mooi overzicht van 50 jaar kermis. De ontwikkeling van het evenement van groot, naar groter naar grootst en langst. De voortschrijdende techniek, gevoed door een toenemende welvaart, staat pagina na pagina verbeeldt. De veranderende stad, het veranderende modebeeld, het is allemaal gevangen in een paar honderd foto's.

Een element wat mij altijd mateloos boeit en ik niet terugvind in dit boek is het typische, tilburgse kermisvolk. Geen beter vermaak dan een strategische plaats op een terras (lastig te vinden, maar je moet er wat voor over hebben) en dan een paar uur lang de kermiswereld aan je voorbij zien trekken. Alle leeftijden, alle rassen, alle soorten en maten mensen loopt over de kermis en geniet domweg van het vermaak. Dat alleen al maakt een bezoek de moeite waard!

Als Tilburger ben ik eigenlijk gewoon trots op dit boek maar vooral op dit jaarlijks terugkerend spektakel. Houd je van kermis en ben je er nog nooit geweest?? Geloof ik niet!

Prachtig kijkboek.

Dimitri Verhulst - De verveling van de keeper

Het eerste boek van 2008. Één van mijn goede voornemens is, tenminste elke maand een boek lezen. Boeken als dit zijn geen enkel probleem, weinig bladzijden, prikkelend onderwerp en gloedvol geschreven.

In stijlvol Vlaams geschreven verhaal over de keeper der keepers Zarcko Vandegeneugten die in 2034 wereldkampioen werd met het Vlaamse elftal in eigen land. Deze intro zegt eigenlijk al genoeg.

Het levensverhaal van Zarcko is een aaneenschakeling van tragedies, merkwaardigheden en afwijkend gedrag. Moeilijk om te beschrijven waar het nu over gaat. De politieke problemen die typisch Belgisch zijn komen vanzelfsprekend aan bod. De problemen waar elk land in West-Europa nu mee kampt, de islamisering van de samenleving en wat daar mee te doen, komen er ook in voor en vinden een radicale oplossing. Om een hint te geven: het stadion waar de finale speelt heet het Philip Dewinter-stadion.

Wat het boek bijzonder leesbaar maakt is de stijl waarmee de schrijver het verhaal vertelt. Zo bloemrijk en Vlaams dat het lezen werkelijk een lust voor de geest is. Ik noem enkele pareltjes.

Het grasveld van de lokale voetbalclub waar Zarcko zijn carrière begint is een klassiek knollenveld en de spelers krijgen de typering: zodenzonen.

Wat de denken van: een veestige negerij.

Citaat: "Waar de keeper staat werd het veld een drek. Er liggen plassen aan zijn voeten, het gras verliest er z'n groen. Die smerigheid, die glibberige koek, dat is zijn territorium. Daar heerst hij, Lord of the Goal. De zuigende moor. Dat zompige. De grond die smakt bij elke stap, als werpt hij perfecte judaskussen naar de laatste te verschalken man. De palen zijn bespikkeld met strontige plekken die een bikkelharde en besmeurde bal erop afdrukte. De lippenstift van een zwarte hellefeeks. Zodra de bal aan het stuiten slaat, spettert de aarde in het rond; het vuurwerk dat in de hel werd afgeschoten en zich door de aardkorst boort."

Wie wel eens in regenachtige omstandigheden op een voetbalveld heeft gestaan met een van het water veel te zware leren tuut herkent deze beschrijving ongetwijfeld.

Pikant detail: Zarcko was er eentje van een tweeling. Alleen is er nooit een tweede kind geboren. Volgens de huisarts had Zarcko de ander opgegeten. Laat ik nou ook de helft van een ongeboren tweeling zijn...

Heerlijk boek als tussendoortje! Dank je Lian :-)

John Haywood - De Kelten - De geschiedenis van een Europees volk

Dit boek bevat een uitgebreide beschrijving van alle volkeren die het predikaat Kelten hebben gekregen in de loop van de geschiedenis.

Haywood beschrijft de Kelten niet als een volk, maar als een cultuur. Volkeren, stammen, die een gemeenschappelijke cultuur deelden, of vele elementen daarvan. Waarbij ook eenheid van taal vanzelfsprekend een belangrijke rol speelde.

Voor mij was het vooral een kijkje naar de Keltische geschiedenis op de eilanden die nu Groot-Brittannië en Ierland zijn. Tot op heden zijn daar de meeste relicten uit deze cultuur terug te vinden. Bretagne is een andere streek die ik daarin herkende. Al vele jaren ben ik een liefhebber van de op keltische roots gebaseerde muziek van Alan Stivell. De sfeer van wat wij nu als Keltisch beschouwen is daarin te herkennen. Natuurlijk begint Haywood met zijn verhaal al in de prehistorie. De Romeinse veldheer en heerser Caesar komt ook voorbij als bestrijder van vele Keltische stammen op het vasteland.

Haywood besteed ook aandacht aan de revival van de Keltische cultuur die al enkele jaren aan de gang is. Aardig daarbij is dat de keltische roots van de volkeren op Groot-Brittannië eeuwenlang als iets achterlijks zijn beschouwd.

Nog een opmerkelijke les die ik in deze publicatie heb opgepikt: het veroveren van een goed georganiseerde staat is een stuk eenvoudiger dan het onderwerpen van een los stamverband. Hoe verder de centralisatie van een volk of staat is gevorderd, des te eenvoudiger het voor een invasiemacht is om dat volk te onderwerpen. Eigenlijk een heel logisch verhaal als je er even over nadenkt.

In ieder geval is het feit dat de Kelten geen volk waren maar een verzameling losse stammen de reden dat ze de eeuwen overleefd hebben hoewel ook hun cultuur ernstig bedreigd wordt. Vooral de taal delft steeds verder het onderspit tegenover de standaardtalen, met name het Engels en het Frans.

Een zeer lezenswaardig boek. Niet iets om in één ruk uit te lezen, maar goed geschreven.

Paulo Coelho - De Zahir

Tja. Wat zal ik over dit boek nou eens opschrijven.

Fascinerend verhaal. Wat is dat toch met veel Zuid-Amerikaans schrijvers... Een vreemd soort mystiek hangt er in hun verhalen. Iets vreemds, existentieel, ongrijpbaar. In de Zahir is dat niet anders.

Het is een meeslepend verhaal over liefde, verloren en weer teruggevonden. Maar niet zonder strijd. Geen strijd tegen een nieuwe geliefde, maar een strijd tegen jezelf. Je eigen zelfgenoegzaamheid, gebrek aan zelfkritiek, gebrek aan zelfkennis en vooral ook gebrek aan kennis over de ander. De zoete koek vergeten en de beker leegdrinken. Helemaal terug naar de basis, pijn lijden, verlies incasseren, open staan voor het prille, het ontoegankelijke, het onnavolgbare, het wezenlijke en het onverklaarbare. Ondertussen een nieuwe ontluikende liefde genieten, duidelijkheid scheppen, nieuwe wegen inslaan. Je leven leiden.

De Zahir is de perfecte titel voor dit prachtige boek. Eigenlijk heel ontroerend. Ik heb er van genoten!