Activatie als vervolg of aanvulling op participatie?

Afgelopen dinsdag zat ik aan de lunch met @Bieblies en bespraken we het wel en wee op social media en ander gebied van de instellingen waar we voor werken. Toen bracht ze, volgens mij voor de tweede keer, het onderzoek aan de orde van Suzanne Keurntjes. Zij deed onderzoek tijdens het succesvolle Incubate festival. Geen wonder dat ze in die snelkookpan van bruisende activiteit en nieuwe media bombardement een broedplaats vond om het begrip participatie te ontstijgen en een trap hoger op de ladder (of is het beter om het lager op de trap te noemen?) te kijken naar activatie.

Zoals ik het begrijp, de afstudeerscriptie heb ik niet gelezen..., leidt participatie tot een prachtig product dat duidelijke vormen heeft en in een behoorlijk gestructureerd proces tot stand komt.
Activatie leidt tot een meer diffuus product en kent ook niet echt een einddatum. Als activatie goed wordt toegepast dan loopt het proces door, zichzelf vernieuwend of past zich aan aan gewijzigde omstandigheden. Deelnemers aan activatie blijven vooral ook met elkaar in gesprek om het product beter te maken. Of een ander product te maken.

Het is een heel interessante kijk op participatie en verder. Ik herken het verschil wel. Ik heb het idee dat sommige van de participatieprojecten van Regionaal Archief Tilburg soms ook activatie-elementen in zich herbergen. Met name bij Kermisplaatjes en nu bij Kijk op Tilburg is luisteren naar de deelnemers en hun eigen inbreng op waarde schatten een belangrijk element.

Interessant voor wie zich verder wil verdiepen in het inzetten van vrijwilligers of deelnemers of participanten. Of activisten.

Hoe Suzanne de organisatie van Incubate beschrijft, dat vind ik ook heel inspirerend. Next generation participation?:
Incubate is een organisatie waarin iedereen meedenkt, ongeacht opleiding of functie en waar nieuwe ideeën direct in praktijk worden gebracht. Het is een plek waar ik kennismaakte met kunstvormen die tijdens mijn opleiding niet of nauwelijks ter sprake kwamen en waar ik steeds weer ogen en oren tekort kwam. Een plek waar een artiest nooit opnieuw wordt geboekt, tenzij deze een totaal nieuwe opzet presenteert. Waar sociale media worden ingezet om 24 uur per dag in gesprek te blijven met iedereen die dat wat zij doen interessant vindt. Een plek waar, na afloop van het festival, heel Tilburg wordt bedankt door de hele stad vol te hangen met posters waar de tekst ‘thank you!’ op staat.

-> Meer lezen

C.J. Sansom - Kloostermoord

Weer wat geleerd. Ik kende al de naam Samson, al was het maar van de sjek, Samsom, van de PvdA en nu blijkt er ook een familienaam Sansom te zijn. Wel handig om de letters goed en duidelijk uit te spreken.

Dit boek lag in de winkel, moord, klooster, Cromwell, Henry VIII, dat leken mooie ingrediënten voor een spannend verhaal. Achteraf maakte het boek dit niet waar. Het is een beetje klungelig geschreven. De verhaallijn is rommelig, de personages worden voor mijn gevoel niet goed uitgewerkt en komen daarmee niet echt tot leven. Het blijft een beetje hangen in goede bedoelingen. De tijdgeest komt er ook niet echt goed in naar voren. Hoewel het verhaal zich afspeelt in de periode na de dood van Anne Boleyn en de kloosters in Engeland het zwaar te verduren kregen komt dat allemaal niet sterk in het verhaal naar voren. Beetje slappe hap, met de eenzame rouwdouwer en de sympathieke monnik.

Uit het feit dat ik het boek wel heb uitgelezen mag je afleiden dat het niet helemaal treurig gesteld is met dit boek. Ik zou het aan niemand cadeau doen.

Laurent Binet - HhhH (Himmlers hersens heten Heydrich)

Verrassend boek. Himmler en Heydrich zijn toch de twee namen uit de Tweede Wereldoorlog die onlosmakelijk verbonden zijn met de verschrikkingen van de Endlösung. Die beide namen in de ondertitel, en verborgen in de titel, van dit boek te zien prikkelde me voldoende om het te gaan lezen. De schrijver Laurent Binet is mij volkomen onbekend.

In dit boek beschrijft hij, ja wat beschrijft hij eigenlijk. Hij beschrijft het schrijven van het boek zelf terwijl hij het boek schrijft. Dat leidt tot merkwaardige intermezzo's die je normaal niet tegenkomt in dit soort historische boeken. Heel bijzonder. Het zijn wel de overpeinzingen van een schrijver en die herken ik. Ook in de stukken die ik schrijf, zeker als ze historische onderwerpen betreffen, bekruipt je regelmatig de twijfel over juistheid van gegevens, of laat je dingen weg vanwege de vaart van het artikel. Allerlei overwegingen spelen daar in mee.

Binet neemt dat allemaal op in zijn boek, zijn beschrijving van de aanslag op Heydrich, gepleegd in 1942 in Praag. Alle toevalligheden die hij tijdens zijn research tegenkomt, de tegengestelde verklaringen, getuigenissen, alle boeken en films met die aanslag als onderwerp of waar die aanslag in ter sprake komt. Snippers informatie die soms wel soms niet in het verhaal passen. Hoe betrouwbaar zijn ze. In hoeverre kun je als auteur/onderzoeker jezelf vrijwaren van romantiseren als je officiële en niet officiële bronnen gebruikt.

Uiteindelijk krijg je als lezer wel een beeld van de aanslag, goed beschreven ook, vanuit het perspectief van de plegers en hun submilieu in Praag, van Heydrich zelf en vanuit het Duitse gezag.

Een bijzonder boek. Mij sprak deze stijlkeuze heel erg aan. Geen recht-toe-recht-aan verhaal over de volgorde van gebeurtenissen, maar ook introspectie van de schrijver van het verhaal. Zijn zoektocht naar de waarheid op basis van heel beperkte bronnen over bepaalde hoofdpersonen in het verhaal. Hij wil geen fictie schrijven, maar wordt daar min of meer toe gedwongen, geïnspireerd door wat hij van anderen leest, hoort en ziet. Ook als "slachtoffer" van de tijd waarin je zelf leeft als auteur, de perceptie op het verleden van de periode waarin je het verhaal schrijft.

Als je eens wat anders wilt lezen dan een historische roman, of een historische documentaire, al dan niet geromantiseerd, dan is dit het boek dat je moet kiezen. Curieus.

Jussi Adler-Olsen - Het Alfabethuis

Adler-Olsen heeft mijn hart veroverd met zijn boeken uit de serie Q. Geweldig schrijfwerk. Vandaar dat ik het wel aandurfde om ook eens aan ander, ouder, boek van zijn hand te lezen. Dat viel niet mee moet ik bekennen.

Het Alfabethuis beschrijft eigenlijk de vriendschap tussen twee jongens die in de Tweede wereldoorlog samen een vliegtuig bemannen dat neerstort in vijandelijk gebied. Hun overlevingstocht gaat niet over rozen. Het onderwerp van het boek is daarmee interessant genoeg voor mij. Maar de manier van beschrijven is in dit boek irritant. Heel uitgebreide situatieschetsen van terreinen en lokaties is niet wat ik graag lees in een boek, vooral niet wanneer dat eigenlijk met het verhaal niet veel van doen heeft. Het haalde het tempo eruit en daarmee werd de lat hoog gelegd om überhaupt door te lezen. Maar ach het was vakantie, dus tijd genoeg. Ik sloeg me er doorheen in hoop op betere tijden. Toen kwam ik bij pagina 160 en die werd opgevolgd door pagina 193. Dat was verrassend en ongewenst. Daarmee kwam het boek terug op de stapel nog te lezen boeken.

Na de vakantie bij de boekhandel een nieuw exemplaar geregeld en toen verder gegaan. Snel daarna was in het verhaal de oorlog afgelopen en pakte het boek het leven van beide mannen zo'n 25 jaar later weer op. Een heel andere setting en ik moet zeggen dat het tweede deel me een stuk minder moeite kostte dan het eerste. Het was spannend, beter geschreven (vind ik dan) en kreeg tempo. Het gevoel dat je niet wilt stoppen met lezen omdat het volgende hoofdstuk ongetwijfeld weer nieuwe spanning oplevert.

Het boek kent geen happy end, maar zeker ook geen teleurstellend slot. Het is eigenlijk een heel realitisch einde.

Eindoordeel. Lastig. Ik denk niet dat ik het iemand zou aanraden. Er zijn betere boeken te lezen, zeker van deze auteur. Tis niet anders.

Thick as a Brick two #zinin #jethrotull

Het is er toch van gekomen. Ik heb me er een tijdlang tegen verzet, maar afgelopen week viel dan toch de cd in de bus met daarop de sequel op Thick as a Brick, genaamd TAAB2 (Thick As A Brick 2 dus). Waarom dat verzet? Dat ligt gevoelig.
Ian Anderson is sinds jaar en dag de mannetjesputter van de band en heeft nu in zijn eentje deze nieuwe CD gemaakt en geschreven. Dat deed hij met het eerste exemplaar al, maar toch is dat anders. Dat vond ik tenminste. Hoewel Jethro Tull al jarenlang in verschillende samenstellingen optreedt ben (en blijf) ik van mening dat gitarist Martin Barre daar onlosmakelijk onderdeel van moet uitmaken. Ik heb concerten bezocht van soloproducties van Ian Anderson, zonder Barre, maar dat mocht van mij wel. Tja.

Zo kun je behoorlijk principieel in het leven staand, jezelf een heleboel ontzeggen.

Na diverse berichten van fans over het mooi en lelijk van deze nieuwe cd ben ik toch overgegaan tot aankoop. De eerste keer dat ik ernaar luisterde stond ik er niet echt voor open. Ik was niet onder de indruk. Maar er zijn toch die prachtige loopjes, die fluit, de herkenbare sfeer, harmoniën, de krakende stem...
Nog maar een keer luisteren.
En nog een keer.
En dan komt dat oude gevoel weer terug. Er zijn maar weinig albums van Tull geweest die ik van meet af aan van voor tot achter mooi vond. Het is geen muziek die je makkelijk toelaat in de wondere wereld van wat het werkelijk is. Het kost moeite en doorzettingsvermogen. Een behoorlijke stap over de drempel die Ian Anderson telkens weer opwerpt.
Ik ben er inmiddels overheen gestapt. De drempel en mijn redeloze verzet. Het is een prachtig stuk muziek. Het past als een oude jas, warm, vertrouwd, prettig geurend naar prachtige herinneringen. Ik luister er vaak naar. Het is jaren geleden dat ik zo vaak naar (dezelfde) muziek heb geluisterd.

De volgende stap is ook gezet. Ik jubelde vorig jaar over de mededeling dat Jethro Tull in 2012 een tour zou maken waarbij ze Thick as a Brick voor het eerst sinds 1972 weer integraal live ten gehore zou gaan brengen. Nou ja, Ian Anderson en zijn laatste selectie muzikanten dan. Zonder Martin Barre dus. Jammer. Ik heb de kaartjes gekocht voor het Melkwegconcert in november. Far out! Thick as a Brick 1 en 2 live. Iets om naar uit te kijken!

Trailer voor TAAB2:

Op Youtube is (voor zolang het duurt) de muziek van TAAB2 ook te beluisteren: